Pokazywanie postów oznaczonych etykietą hydroksylaza. Pokaż wszystkie posty
Pokazywanie postów oznaczonych etykietą hydroksylaza. Pokaż wszystkie posty

wtorek, 28 lipca 2015

ZA to nie autyzm!

Odkąd pamiętam, zawsze uważałam i podkreślałam, że ZA to nie autyzm. Przez całe moje życie przemawiały za tym objawy - objawy ZA w wielu miejscach znacząco się różnią i wzajemnie wykluczają. A odkąd mam eds6a, mam co do tego pewność. Zwróciliście uwagę, że wszystkie osoby z eds6a mają ZA, ale żadna nigdy nie ma autyzmu? To powinno nasunąć od razu przypuszczenie, że to odmienne zaburzenia z odmiennymi przyczynami. ZA na pewno ma coś wspólnego z deficytem hydroksylazy lizylowej. Ponoć były już badania w tym kierunku, ale nie wiem, jakie są ich wnioski.

Teraz trafiam na nowe badania, które jasno wskazują na różnice w budowie i funkcjonowaniu mózgu osób z ZA i z autyzmem, i to nie są różnice ilościowe (więc ZA to NIE "łagodny autyzm"!), ale jakościowe!

"Children with Asperger's syndrome show patterns of brain connectivity distinct from those of children with autism, according to a new study. The findings suggest the two conditions, which are now in one category in the new psychiatry diagnostic manual, may be biologically different".

"Connections between several regions in the left hemisphere were stronger in children with Asperger's than in both children with autism and typically-developing children".

Proste? Proste! Więc niech to wreszcie zamknie usta tym, którzy chcą w aspich widzieć autystyków!

Dla mnie fascynujące jest to, że te partie mózgu dzieci z autyzmem są bliższe partiom mózgu dzieci neurotypowych niż tym z ZA!


***
Skoro już piszę o ZA, to pokażę Wam doskonały film. Włączcie głośniki i znacznie je pogłośnijcie. Tak, żebyście na początku filmu dobrze słyszeli tykanie zegarka.


Tak, tak właśnie jest. Nie czasami - stale, bo zmysłów nie da się wyłączyć czy wyciszyć. A to tylko zmysł słuchu. Dodajcie do tego nadwrażliwość pozostałych i wyobraźcie sobie takie funkcjonowanie 24/24, 7/7.


***
Jeszcze jeden ciekawy linek: osoba z ZA odpowiada na pytania. Czasami myślę, żeby zrobić coś podobnego. Myślicie, że to ma sens? Chcielibyście pytać o ZA?

Hydroksylaza lizylowa w kościach - przełomowe badania

Najprawdopodobniej to najważniejszy post, jaki się pojawił na tym blogu. Wiadomo, że badania nad eds6a nie są prowadzone, bo nie opłaca się robić czegokolwiek dla jednej osoby (13 na świecie). Ale ostatnio Mirka podrzuciła mi linkę do badań nad czymś zupełnie innym - nad marihuaną. Izraelscy badacze odkryli, ża CBD "zwiększa aktywność hydroksylazy lizylowej (ang. lysyl hydroxylase, LH) w komórkach kościotwórczych, czyli osteoblastach".

Wiecie, co to oznacza? To oznacza, że już teraz można wspomóc osoby z 6a i być może spowodować, że zaczną chodzić, nie wspominając o tym, że zmniejszy to ich ból.

Badania są przełomowe! To jest sposób na zwiększenie aktywności hydroksylizyny - a skoro można zwiększyć jej aktywność w kościach, to może i gdzie indziej? Aktywniejsza hydroksylizyna może po prostu ratować życie!

Tutaj możecie o tym poczytać.

Tutaj więcej o tych badaniach.

A tutaj - też świetna wiadomość - można zasięgnąć informacji o leczeniu marihuaną. Mam zamiar tam napisać i dowiedzieć się więcej o tych badaniach!

Konsultacje udzielane są w siedzibie Poradni Przeciwbólowej Hospicjum – ul Rtm. Pileckiego 105,
02–781 Warszawa lub telefonicznie: 225440677 w środy od godz. 9:00 do 13:00 lub mailowo – jerzy. jarosz@fho.org.pl.


środa, 30 października 2013

To się chyba nigdy nie skończy

To się chyba nigdy nie skończy. Trzeci tydzień z kolei bez życia, za to z wizytami lekarskimi codziennie, a nawet 2-3 razy dziennie. Dziś zaliczyłam 3 różne szpitale w 3 różnych miastach, zmieniono mi prawie wszystkie leki i dostałam 2 nowe diagnozy.

Nie biorę już buspironu i wellbutrinu. Dostałam Edronax i Endoxan. Przeciwlękowych żadnych, bo nic nie działa. Dowiedziałam się, że najprawdopodobniej mam genetyczny defekt metabolizowania opioidów i leków przeciwdepresyjnych (GOMD, typ II), bo inaczej nie da się wyjaśnić tego, że większość nie działa, a te, które działają, bardzo szybko działać przestają. Na 12 pytań diagnostycznych 11 ma odpowiedź twierdzącą, a to jedno ma odpowiedź "nie wiem", bo nikt z mojej rodziny nigdy opioidów nie brał. Za GOMD obwiniają hydroksylazę. Okazało się też, że to, co objawia się jak narkolepsja, albo jest spowodowane depresją, albo tym samym, czym depresja, bo jak tylko Wellbutrin przestał działać, "narkolepsja" wróciła. Po tej zmianie leków będę już mogła brać doustnie sterydy, o ile nie będą powodować skurczów dróg żółciowych. No i znowu cięcie - do usunięcia przepuklina pachwinowa, ale bez szycia - na klej, którego 1 ml kosztuje 400 zł (nie wiedziałam tego wcześniej!). Nie zrobią też tego w szpitalu, bo na najbliższe miesiące limit się wyczerpał, ale to na razie nie jest pilna sprawa.

Jakie są rokowania przy takiej kombinacji? Szósteczki, pomóżcie!



sobota, 28 września 2013

Autoprzeszczep osocza PRP

Kwas hialuronowy powoli odchodzi w niebyt - kolejny lekarz, któremu ufam, mówi, że nie ma sensu. Zresztą jak pomyślę, że do stawów wypełnionych płynem ktoś wstrzyknąłby jeszcze więcej płynu, to sama myśl mnie boli.

Komórki macierzyste - też można włożyć między bajki.

ALE spektakularne efekty daje autoprzeszczep osocza PRP. Nie wiem, czy w 6A ktoś to już robił, ale u zdrowych owszem. W dodatku są w Warszawie kliniki, które to robią. Mało tego - robią to w klinice, do której jeżdżę na fizjoterapię. Oczywiście nie refunduje tego NFZ. Oczywiście jest to bardzo drogie. Oczywiście mogłoby być tańsze, gdyby nie producent instrumentarium, który musi na nim zarobić.

Przystępnie jest to wyjaśnione tu i tu.

Sprawa do głębszej analizy. Ciekawe, jakie warunki należy spełnić, żeby się zakwalifikować. Wiadomo, że w eds obraz krwi nie jet prawidłowy. A ponieważ przeszczepia się płytki krwi, ciekawe, czy przeszkody nie stanowi wysokopłytkowość.

I jeszcze jeden news: w Kielcach jest inżynier, który opracował biodostępną suplementację krzemem! Zależność jest dość prosta - więcej krzemu = więcej hydroksylazy prolinowej (która też przetwarza kolagen typu I i II, jak lizylowa). Jeśli ten deficyt jest spory, to po suplementacji krzemem stan organów, stawów, kości i chrząstek powinien się poprawić. Jeśli niewielki, to nic się nie zmieni - będzie to znaczyło, że sprawcą spustoszenia jest jednak hydroksylaza lizylowa. Ostatecznie wielu ludzi ma niedobór krzemu i nie mają z tego powodu jakichś niedogodności, więc nie przywiązuję się zbyt mocno do myśli, że krzem załatwi sprawę.


***
Opanowałam program 8 w maszynie do chleba i zastanawiam się, czy nie zacząć produkować bezglutenowców na Warszawę. Ciekawe, czy byliby odbiorcy. :)


Chleb jest stosunkowo prosty do zrobienia, na ogół wystarczy włożyć do maszyny składniki i nacisnąć START. Gorzej, że zachciało mi się świeżych ziół i wczoraj skubałam je do słoiczków, żeby zalać oliwą. Kręgosłup szyjny tego nie zniósł.

Dziś dodatkowo od mdłości spowodowanych czytaniem (akomodacja!) właśnie zaczyna się neuralgia. Dobrze, że limit na dziś już osiągnęłam, dniówka wykonana. Można iść zdychać.


czwartek, 19 września 2013

Hydroksylaza prolinowa

Lekarz, który robił mi USG nadgarstków, widząc mnie pierwszy raz na oczy, zapytał, czy oprócz deficytu hydroksylazy lizylowej mam też deficyt hydroksylazy prolinowej. Nie miałam pojęcia i nie zwróciłam na to szczególnej uwagi. Zapamiętałam tylko, że gdybym miała deficyt HP, oznaczałoby to też deficyt krzemu. W Stanach, wyczytałam już, bada się poziom krzemu w moczu, w Polsce nie. Niedobór krzemu wskazało kilka lat temu to samo badanie, które wykazało też nietolerancje, a które doprowadziło do odkrycia zatrucia kadmem i ołowiem. I też nie zwróciłam na to uwagi. Do momentu, kiedy dostałam wyniki badania moczu. I bingo!

Hydroksylaza prolinowa syntetyzuje ten sam kolagen co lizylowa - I i II. Uczestniczy też w wydalaniu metali ciężkich z organizmu. Przy deficycie krzemu HP ma zaburzoną aktywność i na odwrót, jeśli jest deficyt HP, współwystępuje też niedobór krzemu. Deficyt HP jest ponoć popularny w 6A - I NIKT MI O TYM WCZEŚNIEJ NIE POWIEDZIAŁ. Dopiero ortopeda od nadgarstków...

Nie wiem, czy dobrze kombinuję i czy moje wnioski są słuszne, ale hydroksylazy nie da się wprowadzić do organizmu, krzem tak. Więcej krzemu -> więcej HP -> lepsza synteza kolagenu typu I -> stawy, narządy i żyły w lepszym stanie -> lepsze, dłuższe (!!) życie.

Być może krzem nie jest biodostępny (czytałam, że z pożywienia prawie się nie wchłania, że lepiej wchłania się w postaci płynnej). A jeśli jest - być może u mnie wchłania się źle, nie pierwszy raz i nie ostatni. Ale sama możliwość wprowadzenia krzemu w postaci suplementów jest niesamowita! Być może kiedyś krzemem będzie można poprawiać HP. Co to oznacza w 6A, nie muszę pisać. Dla mnie jest to przełomowa wiadomość i zamierzam znowu zacząć suplementować krzem. Być może u mnie deficyt krzemu jest mniejszy niż u tych szóstek, które umierają młodo, i to cała tajemnica mojego "dobrego" stanu?

Poniżej kilka artykułów, jakie na ten temat znalazłam.

"A critical step in collagen type1 synthesis and its secretion into the extracellular space is the hydroxylation of the proline residues of the collagen chains, a reaction catalyzed by prolyl hydroxylase. Indeed it has previously been reported that optimal activity of prolyl hydroxylase appears to depend on the presence of adequate concentrations of Si [33,34]".

Całość: Orthosilicic acid stimulates collagen type 1 synthesis and osteoblastic differentiation in human osteoblast-like cells in vitro


"Collagen is the major matrix protein in dermis and consists of proline and lysine, which are hydroxylated by prolyl hydroxylase (PH) and lysyl hydroxylase (LH) with cofactors such as vitamin C, oxygen, iron (Fe2+), ketoglutarate and silicon".

Całość: Effect of Vitamin C, Silicon and Iron on Collagen Synthesis and Break-Down Enzyme Expression in the Human Dermal Fibroblast Cell (HS27)


"We have also shown that maximal prolyl hydroxylase activiy depends on silicon".

Całość: Silicon Biochemistry



piątek, 12 lipca 2013

Jak to czasami głupawka leczy

Po zrobieniu memów postanowiłam je wrzucić na jakąś edesiakową grupę. Tam zawsze wszyscy wszystko wiedzą o wszystkich typach, tylko nie o 6a, więc świetne miejsce na szerzenie świadomości. Wybrałam grupę wsparciową, bo pomyślałam, że tam mnie za "prywatę" nie opierniczą - mają mnie przecież wspierać. Zresztą od razu na dobry wieczór zaczęłam, że potrzebuję ich wsparcia w rozpowszechnianiu bla bla bla.

To przyjazna grupa, nawet jeśli merytorycznie nie pomogą, to pomogą samym wsparciem bardziej niż gdziekolwiek indziej. Tam nikt nie napisze "Ufff, jak dobrze, że mam tylko typ 3". Żeby nie było, że tylko z memem wpadam, wróciłam do wątku o demencji i zrelacjonowałam cd. W USA, UK i Australii wynik 23 w Mini Mentalu to już mild demention.

I dziewczyny z grupy mnie zaskoczyły! W obu wątkach wywiązała się interesująca dyskusja. W tym o demencji bardziej wsparciowa, ale i pomocowa, bo np. dostałam nazwę leku hamującego dokładnie takie zmiany w mózgu, niezależnie od tego, jak się to nazwie i jakie ma pochodzenie. O demencji wiedza nie jest zerowa, bo poza 6a występuje też w 4, można więc liczyć na choćby szczątkowe info.

Wątek z memem rozrósł się niesamowicie. Najpierw kilka osób napisało, że w ogóle nie wiedzą, co to jest hydroksylaza lizylowa, a bardzo chcą się dowiedzieć. Chyba nigdy nikomu tak dokładnie tego nie tłumaczyłam (w Internecie przecież nie ma, autentycznie), zwłaszcza po angielsku. I ciekawe - medyczne słownictwo mam w małym paluszku, natomiast bez przerwy musiałam sprawdzać słowa kompletnie podstawowe, typu np. "zawierać", "dotyczyć" itd. To frustrujące i dołujące, od razu mi się przypomniało, jak to w Londynie nagle "zapomniałam", co to jest oven, i jak w pracy w trakcie prezentacji koleżanka musiała mi podrzucać takie same podstawowe słówka - te specjalistyczne pamiętałam doskonale (wyznała mi potem, że to było jej na rękę, bo angielski znała średnio, ale podstawowe słówka miała opanowane, specjalistycznych natomiast nie).

Pisałam te odpowiedzi bardzo długo. Raz, że były jakieś 10 razy dłuższe niż pytania, dwa, że musiałam sprawdzać te najprostsze słówka. Piszę więc, że sorry, tłumaczę dlaczego i oczywiście żartuję, że dementia is eating my brain. Dostaję odpowiedź, że jestem "extremely knowledgeable" i że komórek mózgowych to mam chyba więcej niż wszyscy na grupie.

No i o 3:30 w nocy dostałyśmy kompletnej głupawki. Nie będę streszczać, bo po fakcie to pewnie nawet mnie samej by to nie śmieszyło, ale w nocy płakałyśmy ze śmiechu. Zżyłyśmy się bardzo. Nie wspomnę już, że ta rozmowa okazała się wartościowa nie tylko ze względu na wsparcie, dostałam namiary na klinikę w Szwajcarii, wiem teraz więcej o różnych lekach w eds6 i ich działaniu, dowiedziałam się sporo o suplementach i ich wchłanianiu, a kilkanaście osób z grupy dowiedziało się o eds6a. I ta wiedza jest aktualna. Ta rozmowa sprawiła też, że przynajmniej na tej grupie nie czuję się jak kompletny freak, jakbym przyleciała z Księżyca, kiedy pytam o jakiś objaw, o którym nikt na grupie nawet nie słyszał. Osoby, które wcześniej otwierały paszczę ze zdziwienia i zbierały szczękę spod biurka (hydroksylaza? a co to jest? jakiś lek?), teraz z własnej woli googlały za objawami z mema i podrzucały mi linki z przypadkowo znalezionymi rozwiązaniami.

Nawiązałam dwie fajne znajomości (obie trójki :)), z którymi porozumienie zaskoczyło jak pstryknięcie palcami - od pierwszego napisania.

I jest mi lepiej, mimo że żadne objawy nie zniknęły, mimo że już trzeci dzień spastyka w łydkach nie odpuszcza, mimo że buprenorfina nie działa, mimo że spałam tylko 4 godziny i jeśli zaraz się nie prześpię, to "pseudonarko" znowu zaatakuje.

Pocieszająca konkluzja jest taka, że umrę, zanim demencja się na dobre rozwinie. Byłoby dobrze. Perspektywa zostania umysłowym półgłówkiem przeraża mnie bardziej niż perspektywa zależności od innych w miarę postępowania choroby.

I nie, naprawdę nie pomaga mi pseudopocieszanie pt. "My z ojcem też tak mamy". Bo jeśli dożyję tego wieku, to będę mieć nie tylko naturalne zmiany związane z wiekiem - tak jak u nich i u wszystkich, ale DODATKOWO wór objawów demencji.

Teraz, kiedy to piszę, przypomniał mi się sen sprzed lat. Trzymam w rękach jogurt, taki zwyczajny jogurt, powiedzmy, że Jogobella, ze sreberkiem na wierzchu. I nie wiem, jak się go otwiera. NIE WIEM tak podstawowej rzeczy. Pamiętam to przerażenie ze snu, że nie wiem, co się robi z takim jogurtem, a przecież jeszcze przed chwilą wiedziałam. Ściskam opakowanie, sreberko pęka, jogurt rozbryzguje się wszędzie. Budzę się.

Nie będę się bawić w prorocze sny, ale to przerażenie czuję za każdym razem, kiedy NIE PAMIĘTAM. A nie pamiętam nie tylko słów (również polskich, po kilkanaście razy dziennie), ale np. twarzy. Prozopagnozja częściowa - bo np. rozpoznaję twarze sąsiadów, którzy mają psy, tych, z którymi miałam jakiś większy kontakt, i większość twarzy znajomych. Nie zawsze. Czasami to jest przerażające. Spotykam kogoś i ze sposobu, w jaki się wita i mówi do mnie, wnioskuję, że bardzo dobrze się znamy. A ja nie pamiętam... NIE PAMIĘTAM kogoś, z kim jestem w zażyłości. Kilka sekund trwa wieczność, tyle potrzebuję, żeby coś zaskoczyło w zwojach i żebym skojarzyła twarz - często po głosie. I to nawet wtedy, kiedy dana osoba się nie zmieniła, ma tę samą co zawsze fryzurę, styl ubierania, zachowania.

Nie wiem, z czym to łączyć, bo raczej nie z demencją - mam to od dziecka. Matka wiecznie mnie łajała, że jakaś sąsiadka jej doniosła, że się jej nie ukłoniłam. A ja przecież nie mijałam nikogo znajomego - przecież byłam grzecznym dzieckiem i kłaniałam się sąsiadom! Na Akacjach nie ma z tym problemu, osiedle jest małe, więc na wszelki wypadek kłaniam się każdemu, kogo mijam. Ale na Piaskach? Osiedle na parę tysięcy mieszkańców, kilkadziesiąt bloków. Kłanianie się wszystkim to szaleństwo! Problem mam nadal - rozpoznaję tylko niektórych najbliższych sąsiadów. Ale moja psychoterapeutka ma rację - jestem już w takim wieku, że to mnie ludzie powinni się kłaniać pierwsi.

Moja psychoterapia to materiał na inną notkę, jeszcze dłuższą. To jedno z najbardziej niesamowitych, wzbogacających, rozwijających, wspierających doświadczeń w moim życiu. Bez tej terapii byłabym kimś zupełnie innym. O ile w ogóle bym była, bo kiedy zaczynałam terapię kilka lat temu, to nie było takie pewne. Ale pewnie prędzej zrobię z tego książkę, niż napiszę cokolwiek tutaj. Nie potrafię.



sobota, 29 czerwca 2013

Pierwszy dzień życia

Dziś jest pierwszy dzień mojego życia. W wieku 36 lat zaczęłam żyć. Skończyła się agonia i defekowanie pod siebie z bólu.

Przewidywania neurologa okazały się fikcją. Wizyta u anestezjolog, specjalistki medycyny paliatywnej, zmieniła moje życie. Doktor okazała się nie tylko kompetentna, ale też ludzka. Wzięła pod uwagę wszystkie moje wyniki badań, zapalenie jelit, żołądka, skurcze dróg żółciowych, słabą wchłanialność i interakcje z innymi lekami, poza tym wnikliwie przeanalizowała artykuł o leczeniu opioidami bólu w EDS.

Znalazła. Buprenorfina jest 40 razy silniejsza niż morfina, a nie powoduje aż takiego uzależnienia. 3 razy dziennie pod język. Do tego 2 razy dziennie gabapentyna, którą przepisuje się na fibromialgię, bóle neuropatyczne i neuralgię. Dostałam rozpiskę, co i jak mam brać w razie zaostrzenia albo neuralgii. Oraz telefon, gdyby coś się działo...

Poczułam się zaopiekowana, poczułam się partnerką, tak jak w IPiNie. Drugi raz w życiu spotykam takiego lekarza.

Efekt odstawienny, mimo wszystko, jest koszmarny, więc nadal muszę brać zaldiar, ale wystarczy jeden, żeby objawy były do zniesienia. Tym bardziej, że jednocześnie odstawiam też xanax. Ale Wellbutrin powodujący, że mogę czytać, i Bunondol + Neuran powodujące, że mogę żyć - zmieniają wszystko. Może w tym roku wreszcie znowu będę mogła szwendać się przez tydzień po Warszawie, kiedy przyjedzie Maryla?



Za to promazyna sprawia, że mogę spać - aż za długo. Przesypiam 9 godzin cięgiem bez wybudzeń - i to jest boskie! Ale promazyna działa nadal w ciągu dnia, mimo że Wellbutrin ma mnie aktywizować! Zasypiam nad książką i śpię pół dnia. Padam jak kawka, moje protesty, kawy i dodatkowe L-karnityny zdają się na nic. Dziś nie wezmę promazyny. A jeśli nie będę mogła zasnąć, wezmę pół. Już sprawdziłam, że są mniejsze dawki. Ale i tak cieszę się, że wreszcie jest coś, co działa nasennie, co się sprawdza. Pierwszy raz w życiu.


niedziela, 21 kwietnia 2013

Fizjoterapia?

Przechodzę właśnie okres wątpienia we wszystko, w możliwości i sensowność leczenia oraz w efekty i sensowność fizjoterapii, ale postaram się być możliwie obiektywna.

13 lat temu weszłam na Mały Kościelec. 5 lat temu - na Parkową. Co prawda z pomocą Oli, a przy schodzeniu bokiem naderwałam mięsień, ale jednak. 2 lata temu spacerowałam po mieście przez kilka godzin dziennie. 2 lata temu mogłam się też podnieść rano z łóżka bez defekowania pod siebie z bólu (to nie eufemizm). Pół roku temu w Manchesterze wytrzymywałam 10 dni bez tlenu z puszki. 4 miesiące temu na fizjoterapii widziałam efekty.

Teraz nie ma efektów, teraz jest równia pochyła.

Rehabilitowana byłam praktycznie przez całe życie, ale źle. Rehabilitanci i fizjoterapeuci skupiali się wyłącznie na skoliozie, nie zauważając? ignorując? pogłębiając hipermobilność, a co za tym idzie - również samą skoliozę, którą mieli leczyć. Ćwiczenia dobre dla zwykłej skoliozy idiopatycznej są zabronione w skoliozie wynikającej z braku hydroksylazy.

Wszystko zaczęło się od tego artykułu o ćwiczeniach dla trójek. Zszokowały mnie. Z doświadczenia wiem, że 80% z ćwiczeń pokazanych tutaj powoduje wypadnięcie któregoś stawu. Wspinanie na palce też dyslokuje przed- i śródstopie i kruszy trzeszczki (wiem, bo właśnie z tego powodu mam je do usunięcia). Przerzucanie kolan z lewa na prawo, leżąc na plecach, powoduje sublokację kręgów i grozi uszkodzeniem rdzenia. Patrzę i szczęka opada mi coraz niżej. Zgoda, jestem szóstką, ale jestem również trójką. Są trójki, które tańczą, ale są też trójki na wózkach z powodu tak częstych dyslokacji, że nie mogą nawet chodzić, a co dopiero ćwiczyć. Nie ma o tym słowa w artykule. Nie ma mowy o tym, że to ćwiczenia tylko dla bardzo sprawnych, samodzielnych trójek. Wrzucono wszystkie trójki do jednego worka, tak jak wszystkich edesiaków się wrzuca do jednego worka, zapominając o hydro. Można jedynie liczyć, że mądre trójki albo to skonsultują z mądrym fizjoterapeutą, albo same zrezygnują z niebezpiecznych ćwiczeń.

W typie VI kręgi są narażone na dyslokację nawet w zwykłym codziennym funkcjonowaniu, co przy masywnej kifoskoliozie i rotacji jest bezpośrednim zagrożeniem. Ćwiczenie z przerzucaniem kolan zabroniono mi robić już lata temu, kiedy jeszcze mowy o eds nie było. Kręgosłup w żadnym ćwiczeniu NIE MA PRAWA oderwać się od podłogi. Natomiast na mięśnie brzucha dozwolone jest JEDYNIE bierne ćwiczenie z fizjoterapeutą. Samemu NIE WOLNO w ogóle napinać mięśni brzucha. To też dyslokuje kręgi. I to było moje pierwsze rozczarowanie i pierwszy szok na fizjoterapii z pierwszym w życiu Fizjoterapeutą, który ma pojęcie o hipermobilności i jej powiązaniu z kifoskoliozą.

Tak naprawdę każdy intencjonalny ruch u szóstki jest zagrożeniem, dozwolone są wyłącznie ćwiczenia bierne i stabilizujące, i to pod kontrolą, bo jak się coś przegnie, to się leci bezwładnie. Własnie dlatego zastanawiam się nad sensownością fizjoterapii. Wiotkich mięśni, które nawet nie znają zakwasów, ani się nie wyrobi, ani nie wzmocni, będą takie, jak były. Bez sensu są więc nawet ćwiczenia stabilizujące. Każde naciągnięcie mięśnia albo ścięgna powoduje, że ono albo nie wraca, albo wraca tak wolno, że kolejne ćwiczenia w kolejne dni tylko pogarszają stan i prowadzą do coraz większej hipotonii. 

Kiedy jeszcze nie miałam diagnozy, zawsze słyszałam, że usztywnianie i gorsety nie są wskazane na kręgosłup, bo prowadzą do zaniku i osłabienia mięśni. W eds6 odwrotnie. Osłabienie jest i nie zniknie, ćwiczenia czasem pogarszają stan. Trzeba usztywniać, żeby nie doprowadzić do uszkodzenia rdzenia. Mięśnie nie utrzymają kręgosłupa, nawet jeśli skolioza ma tylko 60 stopni. Ten kręgosłup trzeba usztywnić operacyjnie, i to od pierwszego do ostatniego kręgu, na ogół łącznie z mocowaniem miednicy.

Jeśli ćwiczenia mają sens, to tylko w niewielkiej wiotkości, w typach poza VIA, gdzie jeszcze da się cokolwiek zrobić, spowolnić itd. Mają sens bardziej w III niż w VI, bo w III nie brakuje hydro, więc można naprawdę dużo zrobić. Dopóki to kwestia kolagenu, a nie zbyt małej aktywności hydroksylazy, fizjoterapia ma sens i jest niezbędna! A nawet potem fizjoterapeuta może zdjąć spastykę, umożliwiając oddychanie, i zmniejszyć ból.

W zaawansowanym VIA ćwiczenia nie mają już większego sensu, ale bierna fizjoterapia - nadal tak. Bez niej tak naprawdę zostaje się roślinką poddającą się zupełnie hipotonii i spastyce. Roślinką, która cała boli.

Z kolei z ortezami jest tak, że lekarze w 99% uważają, że to jest coś, co usztywnia, bo na polskim rynku takie są właśnie tylko dostępne - ortezy usztywniające dla zdrowych po urazach. Wystarczy przejrzeć katalog sprzętu refundowanego. Tam praktycznie nic innego nie ma, brak ortez dla przewlekle chorych. Dlatego wszystkie trzeba kupować samemu, sprowadzać ze Stanów (jak dotąd wszystkie niezbędne, których nie ma w Polsce, znajdowałam tylko tam). I NFZ ich nie zrefunduje. Przygotujcie się na bardzo duże wydatki.

I rzeczywiście, ortezy USZTYWNIAJĄCE robią więcej szkody niż pożytku. W eds są potrzebne ortezy pozwalające na normalny zakres ruchu, ale BLOKUJĄCE przeprosty, ruch niefizjologiczny. I to takie ortezy edesiak musi nosić. Właśnie - musi. Usztywniające nam szkodzą tak samo jak innym. 

Ćwiczenie palców ma duży sens przy problemie z kolagenem, czyli we wszystkich typach poza VIA. W VIA wystarczy zrobić biopsję skóry, żeby sprawdzić aktywność hydro. Dopóki jest spora, też warto ćwiczyć i utrzymywać mięśnie i ścięgna w jak najlepszym stanie. Jeśli aktywności praktycznie nie ma, to się jest w ciemnej d... w ciemnym lesie. Wtedy już tylko ortezy zostają, często te usztywniające własnie, bo zaniku mięśni się nie zatrzyma fizjoterapią.

Jestem w miejscu, w którym lekarz całkowicie zakazał mi jakiejkolwiek samodzielnej aktywności. Wolno mi uprawiać bierną fizjoterapię z fizjoterapeutą. Nie za często. Nie jestem przekonana, czy się z tym zgadzam - bo co teraz zrobię z tym całym sprzętem do ćwiczeń w domu? (poza kolejną notką z ćwiczeniami jutro?)

Mój Fizjoterapeuta ma na głowie nie tylko hipermobilność i kifoskoliozę, ale też kolkę przewodową, która przeszkadza w uruchamianiu przepony, wypadający bark, który uniemożliwia derotację miednicy, neuralgie, hipotonię i napięcia kompensacyjne. Za każdym razem moje ćwiczenia są inne. Ale właściwie na stałe już wypadły wszystkie poza stabilizującymi. Od listopada nastąpił duży regres, hipotonia niszczy wszystko, co udaje się osiągnąć. Jest coraz gorzej, więc coraz bardziej wątpię, ale myślę też, że byłoby gorzej znacznie szybciej bez fizjoterapii.


wtorek, 9 kwietnia 2013

News roku - niebieskie twardówki

O tym, że niebieskie twardówki występują w kolagenozach, powiedziała mi doktor na reumatologii, jeden z tych Dobrych Duszków, które coś wiedzą o EDS i chcą pomóc pacjentowi. Doktor niebieskie twardówki zauważyła, jak tylko weszłam do gabinetu. Badania okulistyczne to potwierdziły. Myślałam, że tak jest we wszystkich kolagenozach, ale okazuje się, że nie. Artykuł, który znalazłam, zacytuję w całości, w razie gdyby miał zniknąć z sieci:


"Niebieskie twardówki

dr n. med. Agnieszka Kudasiewicz-Kardaszewska
Ośrodek Chirurgii Oka Prof. Zagórskiego
Nałęczow/Rzeszów/Kraków

Co to jest i jakie są tego przyczyny?

Twardówka to najbardziej zewnętrzna błona, która wraz z rogówką tworzy włóknistą powłokę gałki ocznej. Zbudowana jest ze sprężystych włókien kolagenowych nadających jej białą barwę.
Niebieska twardówka to określenie wrodzonej wady twardówki. Z powodu zaburzeń genetycznych związanych z syntezą głównego białka budującego twardówkę (kolagenu) włókna kolagenowe mają nieprawidłową budowę. Twardówka jest ścieńczała, przez co uwidacznia się położona pod nią naczyniówka. I to właśnie ona nadaje twardówce niebieskawą barwę.
Twardówki, popularnie zwane białkówką oka, mają więc barwę błękitnoniebieską zamiast białej. Obraz kliniczny niebieskiej twardówki zależy od stopnia jej ścieńczenia. Należy ją jednak odróżnić od szarawej twardówki w tzw. melanozie ocznej (szarawy kolor spowodowany jest gromadzeniem się w samej twardówce lub pod nią brązowego barwnika – melaniny) oraz od ścieńczenia nabytego, na przykład po zapaleniach lub w przebiegu reumatoidalnego zapalenia stawów, które pojawia się raczej u dorosłych.
Występowanie niebieskich twardówek jest najczęściej pierwszym objawem wrodzonej łamliwości kości (łac. osteogenesis imperfecta), choroby charakteryzującej się dodatkowo kruchością kości (złamania nawet przy bardzo niewielkich urazach od dzieciństwa) oraz głuchotą.
Niebieskie twardówki mogą się pojawić również u osób z zespołem Ehlersa i Danlosa (typ VI z 20 typów tego zespołu), który jest rzadkim zespołem dziedzicznym, charakteryzującym się nadmierną ruchomością stawów, skrzywieniem kręgosłupa od umiarkowanego do ciężkiego, wadami serca oraz nieprawidłowościami skóry, która po zranieniu trudno się goi oraz łatwo powstają w niej sińce. Podłożem tych zaburzeń jest niedobór jednego z enzymów biorących udział w syntezie kolagenu – hydroksylazy lizylowej prokolagenu.
Trzecim także rzadkim zaburzeniem związanym z występowaniem niebieskich twardówek jest zespół kruchej rogówki, niebieskiej twardówki, rogówki kulistej oraz nadmiernej ruchomości stawów. W zespole tym aktywność hydroksylazy lizylowej jest prawidłowa.

Jak często występuje?

Jest to niezwykle rzadka wada wrodzona.

Jak się objawia?

Omawiane zespoły chorobowe mogą objawiać się złamaniami kości nawet po drobnych urazach już w dzieciństwie, skrzywieniem kręgosłupa oraz nadmiernie elastyczną, trudno gojącą się po zranieniach skórą. Często występują głuchota i szumy w uszach. Błękitna barwa twardówki może być pierwszym zauważalnym objawem zaburzeń ogólnych.

Jak lekarz stawia diagnozę?

Rozpoznanie stawia się na podstawie badania okulistycznego. Stwierdzenie charakterystycznych objawów wymaga potwierdzenia w badaniach dodatkowych. W przypadku wrodzonej łamliwości kości są to zdjęcia radiologiczne kości i zębów oraz badania biochemiczne kolagenu w próbkach pobranych od chorych, w przypadku zaś podejrzenia zespołu Ehlersa i Danlosa ocenia się aktywność hydroksylazy lizylowej w pobranych fragmentach skóry.

Jakie są sposoby leczenia?

Z uwagi na genetyczne podłoże chorób ich leczenie przyczynowe nie jest możliwe. Sam objaw niebieskich twardówek jest wskazówką do rozpoznania zespołu objawów chorobowych, których skutki trzeba leczyć. Ważna jest świadomość związku choroby z pojawianiem się złamań przy niewielkich urazach i ich wczesne leczenie ortopedyczne, a także konieczność wczesnego wdrożenia rehabilitacji układu ruchu (np. ćwiczenia wzmacniające mięśnie przykręgosłupowe – aby zapobiec rozwojowi skrzywienia kręgosłupa). Zaleca się też regularne badania słuchu.
W przypadku konieczności przeprowadzenia u tych chorych zabiegów na gałce ocznej, na przykład operacji zeza, niebieskie twardówki zmuszają okulistów do szczególnej ostrożności. Wynika to stąd, że ściana takiej gałki ocznej jest niezwykle cienka i łatwo może dojść do jej perforacji.
Zaleca się poradnictwo genetyczne – przebadanie członków rodziny pod kątem opisanych wyżej anomalii".
(artykuł pochodzi stąd)

Jak tutaj widać, niebieskie twardówki występują w różnych schorzeniach, a czasem w ogóle bez nich. Również u mnie szukano kiedyś złóż barwnika - mam oczy niebieskie z licznymi zmianami barwnikowymi i znamieniem - ale ich nie znaleziono. 
Dlaczego uznałam tę wiadomość za ważną? Dlatego, że ma kluczowe znaczenie w diagnozowaniu EDSVIA. Oczywiście, że niebieska twardówka występuje i w innych zespołach nadruchomości stawów, choćby w EDSIII, ale dokonując diagnostyki, NIE SPOSÓB pomylić EDS3 z EDS6 (nawet u mnie nie było problemu z odróżnieniem obu typów), natomiast EDS6A często mylone jest z EDS4, 6B i 7. 
Odróżnienie EDS6A od innych typów, w tym 6B, ma znaczenie kluczowe ze względu na hydroksylazę lizylową. Jeśli chodzi o EDS, to tylko w typie 6A niebieska twardówka wynika z deficytu hydroksylazy lizylowej. A jest to fakt kluczowy w leczeniu tego typu EDS, bo leczy się go inaczej. Bo leki, które służą innym typom eds, w eds6a mogą być trujące i zagrażać nie tylko zdrowiu, ale i życiu (że wspomnę choćby leki z grupy SSRI).
Edesiaki, jeśli więc macie wątpliwości co do swojego typu VIA albo jeśli dostaliście diagnozę niepełną (typ 6 bez diagnozy podtypu), prędziutko lećcie do okulisty i sprawdźcie, czy macie niebieską twardówkę. Ona potwierdzi lub wykluczy typ 6A! Jeśli prawdą jest to, co piszą w artykule, to wielu szóstkom można zaoszczędzić badań genetycznych (drogie i niemiarodajne) i bolesnej biopsji skóry, a szóstki B odetchną z ulgą, że nie muszą się martwić o hydroksylazę. 
(zdjęcie z Wikipedii)

sobota, 6 kwietnia 2013

Depresja w EDS6

[Ta notka nie jest stricte medyczna, to tylko moje prywatne doświadczenia i wnioski, więc don't try it at home :)]

Powszechnie uważa się, że przewlekła choroba i/lub przewlekły ból prawie zawsze współwystępuje z przewlekłą depresją reaktywną. Że depresja jest naturalną reakcją na nienaturalne okoliczności. Wiele chorób genetycznych przebiega też z depresją endogenną, fizjologiczną, wynikającą z choroby pierwotnej. Taka depresja nie jest reakcją na przewlekłą chorobę - jest objawem tej choroby. I nie poddaje się leczeniu, bo jej źródło wciąż bije: choroby genetyczne są nieuleczalne. 

Tak jest w EDS. Niewiele wiem na temat przebiegu depresji w typach z hydroksylazą. Nie wiem, jaki jest związek depresji z deficytem kolagenu, niewątpliwie jednak jakiś jest, depresja jest przecież jednym z najbardziej oczywistych objawów EDS, nie tylko w typie VI. W typie VI jednak leczy się ją inaczej niż w pozostałych typach. Jak zwykle słowem-kluczem jest hydroksylaza.

Jeśli macie dziecko z EDS, zwłaszcza EDS6, już we wczesnym dzieciństwie zwróćcie szczególną uwagę, czy dziecko:
- w niemowlęctwie już nieustannie płacze, nie dając się uspokoić
- ma lęki, także nocne
- izoluje się od innych dzieci, jest wycofane, nieśmiałe, smutne, ciche
- samookalecza się
- ma myśli samobójcze (często o nich mówi)
- usiłuje być niewidzialne

Już 4-latki z EDS mogą nie chcieć żyć, a 6-latki podejmować próby samobójcze (znam 2 takie przypadki z EDS, jeden z typem III, drugi z VI). Próby samobójcze u nastolatków z EDS również nie są niczym niespodziewanym. 

Objawy depresyjne mogą być w EDS maskowane objawami zespołu Aspergera!

Depresje towarzyszące chorobom genetycznym leczy się trudno. Na ogół są lekooporne i nie mijają. Chwilowe polepszenia polegają nie na tym, że myśli samobójcze znikają, a na tym, że się nad nimi lepiej panuje i nie wprowadza w czyn. Przy czym o ile we wszystkich typach EDS depresję można leczyć standardowo, stopniowo sięgając po kolejne środki, jeśli poprzednie nie działają, o tyle szóstkę takie leczenie może zabić.

Dzieje się tak, ponieważ hydroksylaza jest niezbędna w procesie przetwarzania serotoniny. Im mniej hydroksylazy lizylowej, tym więcej serotoniny, produkowanej pod wpływem leków, zalewającej mózg, nieprzetwarzanej  Ta serotonina nie jest zatrzymywana w komórkach, ona nie działa przeciwdepresyjnie. Ona powoduje zespół serotoninowy. 

O zespole serotoninowym:

"Zespół serotoninowy (serotoninergiczny) to jatrogenne, rzadkie, ale poważne powikłanie farmakoterapii przede wszystkim lekami przeciwdepresyjnymi.

Przyczyną zespołu serotoninowego jest nadmierna stymulacja receptorów 5-HT1A i 5HT2.

Najczęściej obserwowany jest podczas stosowania selektywnych inhibitorów wychwytu serotoniny (SSRI), zarówno w monoterapii lekami z grupy SSRI, jak i w przypadku politerapii lekami z grupy SSRI w połączeniu z innymi substancjami podnoszącymi stężenie serotoniny we krwi.

Wśród leków z grupy SSRI objawy zespołu serotoninowego mogą wywoływać: citalopram (Cipramil), escitalopram, fluwoksamina (Fevarin), fluoksetyna (Bioxetin, Fluoxetin, Prozac, Seronil), paroxetyna (Seroxat) i sertalina (Zoloft).

Inne grupy leków to inhibitory wychwytu serotoniny i noradrenaliny (SNRI) jak wenlafaksyna (Effectin ER); inhibitory monoaminooksydazy (MAOI) jak moklobemid (Aurorix, Mocloxil), buspiron (Spamilan,Mabuson), L-dopa, lit (Lithium carbonicum), rezerpina (Raupasil), trazodon (Trittico CR), selegilina (Jumex, Niar, Segan, Selerin, Selonor, Selgres); trójcykliczne leki przeciwdepresyjne: amitryptylina, imipramina, klomipramina (Anafranil, Anafranil SR, Hydiphen), doksepina (Doxepin, Sinequan); środki przeciwbólowe: fentanyl (Durogesic, Fentanyl), tramadol (Tramadol, Tramal, Amadol); przeciwdrgawkowe: kwas walproinowy (Convulex, Depakine, Depakine Chrono, Dipromal, Orfiril, Vupral); przeciwkaszlowe: dekstrometorfan (Acodin, Dexatussin); przeciwwymiotne: metoklopramid, ondansetron (Atossa, Zofran); uzależniające: amfetamina, kokaina, LSD; antybiotyki: linezolid, ritonavir (w Polsce nie są stosowane); składniki diety: tryptofan; zioła: dziurawiec; środki hamujące łaknienie: sibutramina (Meridia)".

(podkreślenie moje - już po jednej kapsułce tryptofanu miałam objawy zespołu serotoninowego!)

Pechowo dla pacjentów z EDS6 większość psychiatrów rozpoczyna leczenie właśnie od leków z grupy SSRI, podczas gdy wszelkie leki wpływające na wydzielanie serotoniny w tym typie EDS powinny zniknąć ze słownika psychiatry. Leczenie powinno zacząć się od bupropionu! Najlepiej na oddziale szpitalnym, nie ambulatoryjnie. 

W moim przypadku leczenie również rozpoczęto od SSRI. Latami byłam truta lekami z tej grupy, bo najpierw nikt nie wiedział, że mam EDS, a potem nikt nie wiedział, że typ VIA leczy się inaczej niż pozostałe. Co prawda psychiatrzy, powiadomieni już o chorobie, powinni byli wiedzieć, jaki wpływ na serotoninę ma hydroksylaza! Nie wiedzieli. Niebezpieczny błąd popełniają też lekarze polecający leki psychiatryczne mające rzekomo dobre efekty w EDS, nie wyłączając z tych polecanek EDS6. Tym sposobem przez kilka miesięcy byłam leczona Citalopramem, który, owszem, ma dobre efekty w EDS, tylko nie w typie VIA.

Wiadomo, że na początku leczenia objawy mogą się nasilać, pacjent może czuć się jeszcze gorzej niż przed rozpoczęciem leczenia. U mnie było podobnie i ponieważ to pogorszenie zaczęło mi realnie zagrażać, psychiatra zaordynował Xanax. Jak się teraz okazuje - Xanax uratował mi życie. I ratuje nadal. Nie wiem, na czym to polega, i czy medycyna już odkryła i opisała tę zależność (nie udało mi się nic znaleźć), ale to Xanax na tyle pacyfikował objawy zespołu serotoninowego, że byłam w stanie przetrwać kilka ostatnich lat leczenia. Po lekach z grupy SSRI (głównie venlafaxyna, scitalopram, citalopram) czułam się gorzej i gorzej. Poprawa miała charakter krótkotrwały (maksymalnie miesiąc). Brałam Xanax nieustannie, bo tylko on jakoś mnie trzymał. Brałam go bez przerwy przez 4 lata 2x 2mg. I biorę nadal.

I jak to jest w EDS6? 

Otóż odwrotnie niż u chorych, którzy nie mają deficytu hydroksylazy. Xanax nie ma u mnie efektów ubocznych, poza lekkim nasileniem hipotonii w godzinę po przyjęciu go. Nie nasila bezdechu sennego, nie pogarsza pracy wątroby i nerek. Odstawianie Xanaxu jest banalnie proste, przebiega łagodnie i szybko (wystarczy zmniejszać dawkę o ćwiartkę "bułki paryskiej" na tydzień). Natomiast odstawienie leków z SSRI jest praktycznie niemożliwe. Można zamienić jeden na drugi; nie odstawiając venlafaxyny, można zacząć brać Lexapro, nie odstawiając Lexapro, można zacząć brać Citabax itd. Ale żadnego z tych leków nie da się odstawić, nawet z pomocą Metadonu. To jest fizycznie niemożliwe. Objawy są nie do zniesienia i zagrażają życiu. Nawet próba odstawienia ćwiartki Citabaxu w najniższej dawce dla dzieci powoduje zespół odstawienny o skrajnym przebiegu. 

Mam dobrą wiadomość: leki z SSRI można podmienić na Xanax, a ten odstawia się już bezproblemowo, również odwrotnie niż u standardowych pacjentów bez deficytu hydroksylazy.

Jestem przekonana, że zespół serotoninowy nie zabił mnie tylko dlatego, że przez cały ten czas równolegle brałam duże dawki Xanaxu.

Teraz, kiedy czekam na przyjęcie do IPiN i nie przyjmuję żadnych leków psychiatrycznych leczących depresję, Xanax nadal ratuje mi życie, nie dopuszczając do tego, żeby depresja miała ostatnie słowo. I nadal jedynym jego efektem ubocznym jest lekkie nasilenie hipotonii. To Xanax sprawia, że jestem w stanie podnieść się rano z łóżka (tak, w wielkim mrozie wychodzę na spacer z psem w piżamie i bez skarpet, ale... wychodzę!), że karmię swoje zwierzaki (tak, czasami zapominam, ale nie tak, żeby im to szkodziło), że jestem w stanie (czasami!! i po dodatkowej dawce!) wykonać jakiś telefon, że piszę tego bloga. Xanax nie wystarcza, żebym była w stanie pracować, ale wystarcza, żebym w ogóle mogła doczekać leczenia.

To lek ratujący życie (dosłownie, nie w przenośni). A NFZ go nie refunduje nawet w części.

To lek, którego nie chcą wypisywać psychiatrzy - ci sami, którzy albo podają szóstkom leki z SSRI, albo odmawiają leczenia w ogóle. 

To lek, którego apteki nie mają na stanie (nie w dawce 2mg) i nie chcą sprowadzać.

To lek znienawidzony przez psychiatrów i pacjentów, lek, na którym wiesza się psy i opowiada same najgorsze, niestworzone historie. 

Właśnie ten lek okazuje się być ratującym życie w EDS6.




poniedziałek, 1 kwietnia 2013

Czym, do licha, jest to EDS?


Powinnam zacząć pisać bloga od definicji eds, ale słowa się nie składają (tak, depresja, brain fog - to również objawy eds). Po polsku istnieją jedynie skrawki i, na nieszczęście dla chorych, przeważnie skrawki z wiedzą, która zatrzymała się w latach 80-90. Próżno szukać wiadomości o eds w polskim Internecie. Więcej jest w anglojęzycznym, ale nawet tam o typie VI wzmianek niewiele, jeśli są, to skąpe, a o funkcjonowaniu hydroksylazy nie udało mi się znaleźć nic. Wszystko, co wiem, to wzmianki z różnych medycznych artykułów.

Czym więc jest zespół Ehlersa-Danlosa?

To genetyczny zespół chorób tkanki łącznej. We wszystkich typach, oprócz VI, zmiany chorobowe powodują zaburzenia w produkcji, syntezie lub proporcjach kolagenu. Kolagen jest niezbędny do funkcjonowania tkanki łącznej, ta zaś znajduje się wszędzie. Nawet krew jest płynną tkanką łączną. Jeśli chora jest tkanka łączna, chore jest wszystko, co ją zawiera. Typ VIA, nazywany kifoskoliotycznym, od innych typów różni się tym, że kolagen może być w normie, ale za to brakuje hydroksylazy lizylowej, która nie tylko przetwarza 2 rodzaje kolagenu, ale sama w sobie pełni też w organizmie ludzkim wiele funkcji. Nie do wszystkich udało mi się dotrzeć. 

Nie mówić o hydroksylazie w eds6 to tak, jak nie mówić o kolagenie w kolagenozie, a jednak tak się dzieje. O hydroksylazie "zapominają" nawet osoby chorujące na eds. Są zdziwione, kiedy wymienia się to słowo. Nie znają go. Być może to właśnie z powodu hydroksylazy typ VI tak bardzo różni się od pozostałych typów EDS, że szóstka nie znajdzie zrozumienia u chorych z innymi typami. 90% objawów eds6 chorzy z innymi typami nie mają i nie znają.

Typów EDS jest ok. 10, wliczając podtypy. Najpopularniejszy i najlepiej opisany jest typ III, nazywany hipermobilnym, bo hipermobilność jest w nim objawem głównym. Jest też najłagodniejszy. I kojarzony przez niektórych lekarzy - prawdę mówiąc, jeśli jakiś polski lekarz w ogóle słyszał o EDS, to na ogół kojarzy go wyłącznie z hipermobilnością/elastopatią, pomijając absolutnie wszystkie poważne objawy choroby, także te śmiertelne. Nawet lekarze często nie odróżniają hipermobilności od zespołu hipermobilności. Sama usłyszałam kiedyś od ortopedy: "O, to może pani pracować w cyrku!" Ktoś, kto zna eds, wie, jak bardzo absurdalne jest to stwierdzenie.

Niektóre osoby z eds3 prowadzą normalne życie, uprawiają sporty, taniec, prowadzą samochód. Są samodzielne, samowystarczalne, bo mimo choroby mogą samodzielnie się umyć, ubrać, zrobić zakupy, prowadzić dom, jeździć autobusem czy pociągiem. Wiele osób z typem III ma nawet dzieci. To pierwszy typ, który u mnie zdiagnozowano, może kiedyś napiszę o nim szerzej (w Polsce czasem mówi się o nim Zespół Hipermobilności Konstytucjonalnej).

Dotychczas uważano, że najpoważniejszy jest typ IV, naczyniowy. Wiadomo już, że tak nie jest. Typ IV w zasadzie zawiera się w typie VI, w którym najczęstszą przyczyną zgonu są właśnie pęknięcia dużych naczyń, serca lub organu. Widoczną różnicą jest ilość siniaków na ciele: w typie IV jest ich masa i są ogromne. W typie VI nie odbiegają od normy w eds - jest ich dużo, łatwo się tworzą, ale raczej nie ma ich więcej niż np. w typie III.

Powiedzieć, że eds to wiotkość stawów, skóry, IBS (jelita nadwrażliwe) i utrudnione gojenie, to nie powiedzieć nic o typie VI. Typ VI jest chorobą degeneracyjną, postępującą szybko, zagrażającą życiu. Chory przestaje chodzić w drugiej lub trzeciej dekadzie życia. Na ok. 50-60 osób z eds6 na świecie zaledwie kilka przekroczyło trzydziestkę. Nie słyszałam o nikim, kto dożyłby 40 lat. Może będę pierwsza?

Ten typ stosunkowo łatwo rozpoznać już w pierwszym dniu życia noworodka. Jeśli płód nie obumrze w czasie ciąży i jeśli przeżyje poród, to noworodek urodzi się z ostrą hipotonią, często z niewydolnością oddechową (musi być reanimowany), wrodzoną skoliozą i dysplazją stawów biodrowych, które mogą ulec wybiciu/wywichnięciu w czasie porodu. Zmniejszone napięcie mięśniowe noworodka może być mylone z autyzmem, co nie jest całkiem bez sensu, bo zespół Aspergera jest jednym z objawów choroby.

Bardzo szybko zaczynają się ujawniać kolejne symptomy:

- delikatna, wiotka skóra, podatna na zranienia, trudno się gojąca
- wiotkie, hipermobilne stawy, nad którymi ma się słabą kontrolę (zespół hipermobilności, NIE hipermobilność - hipermobilność wskazuje, że nie ma się eds)
- wypadanie stawów (albo całkowite dyslokacje, albo sublokacje wewnątrz stawu, najczęściej jedno i drugie wiele razy dziennie)
- duża skolioza lub kifoskolioza, postępująca, zagrażająca życiu
- deformacje klatki piersiowej i całego kośćca, rotacja miednicy
- hipotonia mięśniowa i hipotonia ortostatyczna
- dysautonomia, POTS
- problemy oczne: słaba akomodacja (wiotkie ścięgna), krótkowzroczność, astygmatyzm, odklejanie siatkówki, jaskra, niebieska twardówka (co grozi pęknięciem gałki ocznej), nadmierna suchość oka, całkowita utrata wzroku
- krwotoki (wynikające z wiotkości naczyń krwionośnych, jak w typie IV)
- pęknięcia narządów wewnętrznych, perforacje, ruchome nerki
- osteopenia, osteoporoza, zwyrodnienia stawów, zanikanie mazi stawowej, nadżerki kości, torbiele, obrzęki
- choroby metaboliczne
- niewydolności czynnościowe wszystkich organów wewnętrznych (to również wynika z wiotkości tkanek)
- przepukliny
- uszkodzenia rdzenia kręgowego i narządów wewnętrznych w wyniku deformacji kośćca
- zespół Chiariego
- problemy z oddychaniem, przełykaniem
- spastyka
- depresja biologiczna (z braku hydroksylazy, która jest niezbędna do przetwarzania serotoniny i/lub choroba dwubiegunowa), zespół serotoninowy
- niedomykalność mitralna, trójdzielna, aortalna zastawek
- tętniaki
- zakrzepica, ogólnie problemy z krzepliwością krwi, żylaki
- spazmy mięśniowe, parestezje, zespół niespokojnych nóg, drgawki
- zaburzenia czucia głębokiego, brak lub niewielka propriocepcja
- dyskalkulia (tak, tak, to też od eds! :))
- zespół Aspergera
- brain fog, chronic fatigue
- bezsenność, nadmierna senność, narkolepsja/hipersomnia
- wypadanie odbytu i narządów rodnych, częste endometriozy, mięśniaki, zaburzenia funkcjonowania błony śluzowej macicy, pęknięcia macicy (ciąża jest niemożliwa do przeżycia)
- wiotkość mięśni, ścięgien, więzadeł do tego stopnia, że brak zakwasów; ciągłe zrywania i zapalenia ścięgien, mięśni, kaletek (tkanki są tak wiotkie, że kobiety szóstki pozostają dziewicami, bo błona dziewicza się uciąga, pękają tylko naczynia krwionośne)
- niewydolność jelit, przewlekłe stany zapalne jelit, nietolerancje laktozy, glutenu (u 80% chorych!), celiakia, zaburzona perystaltyka jelit, nietolerancje i/lub uczulenia pokarmowe
- przewlekłe stany zapalne żołądka, polipy, refluks żółciowy, gastropareza (często prowadzą do żywienia przez rurkę)
- nietrzymanie moczu i kału
- niewydolność dróg żółciowych prowadząca do ostrej trzustki (szóstka ma nikłe szanse ją przeżyć)
- zaburzenia pracy przysadki mózgowej i wynikające z tego poważne zaburzenia hormonalne (praktycznie każde możliwe + insulinooporność), guzy przysadki
- neuralgie wielonerwowe,  migreny, bóle głowy, neuropatie
- zaburzenia OUN
- brak działania znieczuleń miejscowych (najczęściej lidokainy i pochodnych) i niesteroidowych leków przeciwzapalnych
- paradontoza, szybko postępująca próchnica możliwa do leczenia tylko w narkozie
- fibromialgia, bóle neuropatyczne, bóle WSZYSTKIEGO, przewlekłe, niepoddające się leczeniu (szóstki przeżywają życie na opiatach i sterydach)
- udary i wylewy
- wczesny artretyzm
- urazy rdzenia kręgowego spowodowane skoliozą
- tzw. serce skoliotyczne
- zwłóknienia narządów (najczęściej serca i płuc)
- zespół fałszywie krótszej nogi
- zaburzenia uwagi, koncentracji, pamięci
- zespół Sjogrena i Reynauda
- zaburzenia funkcji szpiku, słaby rozpad czerwonych krwinek, niedokrwistość (anemia), wysokopłytkowość
- niedobory, zwłaszcza witaminy D
- zatrucia metalami ciężkimi
- kręgozmyki, dyskopatie, rotacja miednicy, przepukliny kręgosłupa, lumbalizacja, rotacje kręgów itd. itp., wszelkie schorzenia kręgosłupa
- łamanie w kościach, dreszcze, słabość, rozbicie, poty (objawy grypowe bez grypy)
- obniżona odporność organizmu, brak gorączkowania
- zanik mięśni
- stwardnienie rozsiane (u edesiaków ryzyko SM wzrasta 11-krotnie)
- toczeń
- RZS i/lub łuszczycowe zapalenie stawów
- demencja naczyniowa
- nowotwory hormonozależne, śluzówki oraz tkanki łącznej
- MCAS (zespół aktywacji mastocytów)
- wodobrzusze, płyn w jelitach, perforacje jelit
- spondylolisteza
- bezdech centralny, klątwa Ondyny/ACHS, bezdechy neurologiczne (wymagające respiratora) i mechaniczne
- dystonia (najczęściej zadaniowa)
- zakrzepowe zapalenie żył
- chromanie neurogenne
- MCAD
- brak prawidłowej czynności motorycznej przełyku
- przewlekła niewydolność żylna
- obrzęki limfatyczne i żylne
- miastenia
- meralgia paraesthetica
- zespół pasma biodrowo-piszczelowego
- uszkodzenie i stan zapalny ścięgna Achillesa
- hipermucosa

To nie wszystkie objawy, ale najważniejsze i pierwsze, jakie mi przyszły do głowy. Rozumiecie już teraz, co czuje szóstka, której lekarz mówi, że "chodzi o stawy", prawda? Stawy w tej chorobie są najmniej ważne. Powodują ból i niepełnosprawność, ale... to wszystko. Nic więcej. Mówienie, że eds to stawy, IBS i siniaczenie, to jak zakopanie szóstki żywcem i przyklepanie. A to najlepsze, na co można liczyć w Polsce.

Ale są pewne wyjątki, muszę być sprawiedliwa. Spotkałam ludzi (lekarzy), dla których eds nie jest wymysłem i od których nie usłyszałam, że "to tylko w mojej głowie". Napiszę o nich. Kiedyś.

Ponieważ nie jest znany gen determinujący 6a, nie ma żadnych badań genetycznych. Jest znany jeden gen, który częściej występuje o szóstek, ale jeśli go nie ma, to nie znaczy, że nie ma EDS6a, więc badanie jest bez sensu. 6a potwierdza się badaniami klinicznymi. Można je robić ambulatoryjnie, ale to będzie długo trwało, dlatego lepiej zrobić to w szpitalu (wystarczą 3 dni). Może to zrobić każdy szpital, w którym jest lekarz którejś z poniższych specjalności: reumatolog, neurolog, ortopeda, internista. Nie musi nawet zbyt dobrze znać 6a, bo o diagnozie i tak decydują wyniki badań. Natomiast nawet nie znając choroby, każdy lekarz powinien mieć wiedzę, czym w organizmie ludzkim zajmuje się hydroksylaza lizylowa, a więc będzie też wiedział, co się stanie, jeśli wystąpi jej deficyt.

Każdy lekarz powinien też znać normy wyników badań dla EDS6a w swojej specjalności (czyli np. hematolog musi znać normy badań hematologicznych dla 6a, endokrynolog - normy endokrynologiczne dla 6a itd.), ponieważ te normy są inne niż dla zdrowych! To ważne! Bo to wg norm EDS6a pacjent musi być leczony, a nie wg norm dla zdrowych!

Pamiętajcie, że przed 40. stawy w 6a sztywnieją, więc bólu, dyslokacji i sublokacji jest dużo więcej, ale za to przeprostów mniej, bo stawy nie są już elastyczne. Jeśli będziecie chcieli na siłę zrobić przeprost, to staw będzie już stawiał opór i natychmiast wypadnie. Nie dotkniecie już kciukiem przedramienia. Dlatego lekarze pytają, czy było to możliwe wcześniej, a nie czy jest to możliwe teraz. Najlepiej zrobić zdjęcia przeprostów, zanim stawy zesztywnieją - ma się wtedy dowód, a poza tym nie trzeba się już narażać na ból i dyslokacje, prezentując to lekarzom.

Pamiętajcie też o tym, że THC powoduje wytwarzanie hydroksylazy lizylowej w kościach! To może Wam uratować życie. Powinniście przyjmować cały czas wysoko stężone THC odfiltrowane z niepotrzebnych śmieci "hajogennych".


Edit 28.11.16: Naprawdę nie wiem nic więcej poza tym, co już jest na blogu. Jeśli nie znajdziecie tu jakiejś informacji, to znaczy, że jej nie mam - więc mi ją przekażcie! Mnie to się już pewnie nie przyda, ale innemu pacjentowi może. Już od dawna nie znalazłam nic nowego, ale też nie mam już siły szukać ani nie wierzę, że na tym etapie coś mi może pomóc. 



(obrazek z fb)